Kum tepsisi tekniği (sandplay), özellikle çocuklarla çalışılırken kullanılan oyun temelli bir terapi tekniğidir. 2 yaşından büyük bireylerle (çocuk, ergen; uygun durumlarda yetişkin, çift ve ailelerle) çalışmalarda destekleyici bir yöntem olarak kullanılabilir. Kum terapisi; bireyin kendi sosyal gerçekliğini ve iç dünyasını semboller aracılığıyla yansıtıp anlamlandırabileceği bir “kumdan dünya” oluşturmasına imkân tanır. Gaziantep Şehitkamil’de kum tepsisi terapisi, danışanın ihtiyacına göre değerlendirilerek oyun terapisi sürecinin bir parçası olarak planlanabilir.

Kum terapisinin tarihçesinde iki isim öne çıkar: Margaret Lowenfeld ve Dora Kalff. Kalff; Lowenfeld’in “Dünya Tekniği” yaklaşımı ile Klein’ın çocuk terapisinde kullandığı minik figür çalışmalarını birleştirerek bu tekniği geliştirir ve süreç içinde “kum oyunu (sandplay)” olarak adlandırır.

Kum terapisinin başlıca özellikleri

1) Materyaller:
Kum, minik nesneler/figürler, su ve kum tepsisi (kum masası). Kum tepsisi, terapi odasının minyatür bir temsili gibi düşünülebilir; çocuğa zemini olan ve güvenilir sınırlarla çevrili bir çalışma alanı sağlar.

2) Kumun ilgi çekici yönü:
Kum, çocuğun iç dünyasıyla temas kurmasını kolaylaştırabilir. Yumuşak ve duyusal yapısı sakinleştirici bir uyaran olabilir; çocuk söze dökemediği duygu ve deneyimleri üç boyutlu şekilde ifade etmeye teşvik edilebilir.

3) Sembolik dil:
Figürlerin çeşitliliği, sembolik anlatımı destekler. Çocuk kum alanını yapılandırdıktan sonra figürler aracılığıyla sahneler oluşturur; oyun, terapötik sürecin dili haline gelebilir.

4) Dağıtma–toparlama süreci:
Kumla oynarken çocuk önce dağıtır; bu süreçte yoğun duygu ve içsel karmaşa güvenli bir alanda dışa vurulabilir. Zamanla sahnelerin anlamı konuşulabilir, farkındalık gelişebilir ve çözüm üretme becerileri desteklenebilir.

5) Yapılandırma deneyimi:
Çocuk, kum tepsisindeki sahneleri kontrol edebildiğini ve sorunlara çözüm getirebildiğini deneyimledikçe özgüven ve kendilik algısı güçlenebilir.

6) Temel konuların çalışılması:
Kardeş kıskançlığı, kontrol ihtiyacı, duygu düzenleme, kayıp süreçleri gibi temalar; kum tepsisindeki düzenlemeler üzerinden ele alınabilir.

7) Terapötik mesafe ve gözlem:
Özellikle yapılandırılmamış kum terapisi sürecinde terapist çoğunlukla gözlem yapar; gerektiğinde “Bu sahnede neler oluyor?”, “Buradaki kişileri tanıtır mısın?” gibi ucu açık sorularla anlamlandırmayı destekler. Bu yaklaşım, terapötik mesafenin korunması açısından önemlidir.

Merkezimizde kum terapisi, çocuklarla yürütülen oyun terapisi sürecinin bir parçası olarak uygulanabilir. Özellikle kayıp süreçleri, takıntılı düşünce/davranışlar, yoğun çekingenlik ve duygusal zorlanmalar gibi durumlarda (uygunluk değerlendirmesi sonrası) destekleyici bir yöntem olarak planlanabilir. Gaziantep Şehitkamil kum tepsisi terapisihakkında bilgi ve randevu için bize ulaşabilirsiniz.